Isala is klaar voor de coronapiek: ‘We gaan dit karwei fixen’ (en er is al zeker een tiental gezond naar huis)

Ziekenhuizen draaien overuren om corona te bestrijden. Bij Isala zijn medewerkers zich al een paar weken flink aan het voorbereiden, en wordt de piek binnenkort verwacht. Momenteel liggen er zo’n 70 coronapatiënten in Isala, een tiental is echter al hersteld en ontslagen uit het ziekenhuis. Een interview met bestuursvoorzitter Rob Dillman, aan de hand van verschillende onderwerpen.

„Wij zijn 4 weken geleden begonnen om ons hierop voor te bereiden. Toen corona zijn intrede deed in Nederland en ook het RIVM actief werd hierin en adviezen begon te geven. Daar zijn wij, samen met Regionaal Overleg Acute Zorgketen (ROAZ), mee aan de slag gegaan.” (Onder andere Witte Kruis, de veiligheidsregio’s IJsselland, Drenthe en Noord- en Oost-Gelderland, Deventer Ziekenhuis, GGD IJsselland, huisartsenpraktijken en verloskundigen zijn onderdeel van de ROAZ, red.) „Van daaruit wordt de continuïteit van de opvang in deze periode gewaarborgd.”

„Zo’n twee weken geleden zijn we begonnen met een speciaal crisisteam. Die zetten we ook in bij rampen zoals grote verkeersongevallen en branden. Op die structuur borduren we nu voort. Daarmee hebben we de opvang van de zorg geactiveerd en hebben we ruimtes klaargemaakt om grote aantallen geïnfecteerde patiënten op te vangen.”

„Corona vergt veel tijd en aandacht. We staan ermee op en gaan ermee met bed. Je volgt al het nieuws en alle ontwikkelingen. Deze week is toch wel de spannendste week. We hopen de eerste effecten te zien van de maatregelen die vorige week zijn genomen.”

„In je achterhoofd houd je hier altijd rekening mee. Een tijd terug hebben we SARS gehad en iets later de varkensgriep. Die vielen gelukkig mee, vergeleken met corona. Maar ook toen stonden we op scherp. Twee jaar geleden hebben we nog een grote griepepidemie gehad. Daarmee doe je niet alleen ervaring op voor gevallen als dit, je leert er ook van. Alleen zo snel als het nu gaat, hebben we nog niet meegemaakt.”

„Het zijn zware tijden. We zijn erop voorbereid en we gaan dit karwei met zijn allen fixen.”

Coronapatiënten: "Er is zeker al een tiental hersteld"

„Goed om te melden is dat we al coronapatiënten hebben gehad die genezen zijn en dus naar huis mochten gaan. Dat gaat om een tiental. We hebben nu 70 patiënten in huis. We hebben er dus zeker 80 gehad.”

„Daarnaast wordt lang niet iedereen met corona opgenomen in het ziekenhuis. Er zijn heel wat mensen die thuis uit kunnen zieken. Samen met de huisarts wordt overlegd wat het beste is.”

Beschermingsmiddelen: "Bij minder dan een voorraad voor een week, ondernemen we actie"

„We houden dagelijks bij hoeveel beschermingsmiddelen we nog hebben. We proberen altijd een weekvoorraad of meer te hebben. Als we daar onder komen, proberen we het door middel van regionale samenwerking weer naar een veilig niveau te krijgen, door bijvoorbeeld extra in te kopen. Vooral de mondkapjes zijn een uitdaging nu. Maar wij hebben vooralsnog genoeg. De markt hierin lijkt nu ook op gang te zijn gekomen.”

„Ook wij krijgen te maken met bedrijven die ze voor woekerprijzen aanbieden. Niet vaak hoor, maar het gebeurt. Daar gaan wij uiteraard niet op in. We maken er wel een melding van, maar dat heeft niet onze prioriteit op dit moment. Onze prioriteit ligt bij het helpen van de mensen.”

„Aan de andere kant hebben we ook te maken met veel mensen en bedrijven die mondkapjes willen doneren of zelfs langsbrengen. Dat staat er tegenover en willen we graag benoemen. Dat is mooi om te zien.”

Ziekenhuis: "Het vergt bijna een volledige herinrichting"

„Er is veel te regelen. We moeten de capaciteit uitbreiden. We hebben een aparte vleugel ingericht voor corona. Onze acute zorg en traumazorg moet ondertussen ook doorgaan. Dat is een enorme klus en zorgt bijna voor een volledige herinrichting van het ziekenhuis.”

„We proberen besmette patiënten zo goed mogelijk te scheiden van niet-besmette patiënten. Dat begint al bij de poort van het ziekenhuis, maar ook bij de Spoedeisende hulp (SEH). Iedereen die binnenkomt met klachten gerelateerd aan corona wordt gescheiden van mensen zonder klachten. In Zwolle staat bij de ingang van het ziekenhuis een tent waar we potentiële infecties er al tussenuit pikken.”

Voor de nieuwbouw is een noodgebouw neergezet voor de bouwvakkers. Wordt deze - als het echt noodzakelijk is - ook ingezet voor coronapreventie?

“Nee, dat gaan we niet doen omdat in Zwolle het zwaartepunt voor de coronazorg ligt.”

„Het coronavirus heeft vooralsnog geen gevolgen voor de nieuwbouw in Meppel. De werkzaamheden gaan daar nog gewoon door.”

Noord-Brabant: "Al 5 à 6 patiënten overgenomen vanuit het zuiden"

„We prijzen ons blij met de tijd die wij hadden qua voorbereiding. De uitbraak is vele malen sneller gegaan in het zuiden. Daar hadden de ziekenhuizen eigenlijk geen tijd om zich te voorbereiden. Het ging daar zo snel. Met name door de ongunstige combinatie van wintersport en carnaval.”

„Isala staat het Jeroen Bosch Ziekenhuis in Den Bosch bij. Daar hebben we een intensievere samenwerking mee en onderhouden we veel contact mee. Daar staat het water echt hoog aan de lippen. Wij springen bij waar we kunnen zodat dat ziekenhuis het hoofd boven water kan houden. Er zijn nu ook landelijke afspraken gemaakt over het verdelen van de patiënten. Wij hebben al 5 à 6 patiënten overgenomen vanuit het zuiden van het land.”

Waardering: "Hartverwarmend: er staan hier 3 verhuisdozen vol met Merci-chocolade"

„De beelden van afgelopen weekend van de drukte op het strand en in de bossen is vanuit ons oogpunt onbegrijpelijk. Ik snap dat er een impuls is om met dit mooie weer eropuit te gaan. Maar onze prioriteit ligt bij het voorkomen van verdere besmettingen. Daar is dit beeld niet mee te combineren. We kunnen dit niet genoeg benaderen. Houd anderhalve meter afstand en ga er zo min mogelijk op uit.”

„Aan de andere kant. We krijgen ongelooflijk veel steun. Van schoolklassen, van bedrijven, van iedereen. Er komen heel veel leuke en mooie kaarten binnen. Laatst nog was er een bedrijf dat honderd pizza’s langs kwam brengen. Er staan hier drie verhuisdozen vol met Merci-chocolade. Die kregen we van de supportersvereniging van PEC Zwolle.”

„Zoveel steunbetuigingen hebben we nog nooit gehad. Het is hartverwarmend en waarderen we enorm.”

Intensive care: "We kunnen capaciteit met 50 procent opschroeven"

„Er wordt keihard gewerkt om de capaciteit in de intensive care (IC) uit te breiden. In Nederland zijn ongeveer 1300 bedden op de IC beschikbaar. Uitbreiding naar 2000 bedden moet kunnen. Onze IC heeft standaard 40 bedden die we zonder problemen kunnen uitbreiden naar 48 bedden. Als het noodzakelijk is, kunnen we dat nog rekken naar maximaal 64 bedden. In dat geval zijn er wel extra maatregelen nodig.”

„We hebben ook cohort-verpleging, waarbij patiënten geïsoleerd worden verpleegd. Die capaciteit kunnen we opvoeren naar 60 tot 80 bedden. Ook dan zit je wel aan de grens van je mogelijkheden.”

„De verwachting is dat nu ook in het noorden de piek voor de intensive care komt. Wij denken dat we daar voldoende capaciteit voor hebben in samenwerking met de andere ziekenhuizen.”

Corona versus griepepidemie: "Tijdens een griepgolf liggen ook mensen op de intensive care"

„Twee jaar geleden hebben we in Nederland een grote griepepidemie gehad. Die duurde zo’n 3 à 4 maanden. Tijdens een griepepidemie hebben we ook regelmatig patiënten op de intensive care liggen. Daarom hameren we er ook zo op dat mensen zich laten vaccineren.”

„Een normale griep verspreidt zich minder agressief. Dat komt mede omdat daar vaccins tegen zijn. Het coronavirus is nieuw en verspreid zich daarom razendsnel. Het is te hopen dat er zo snel mogelijk een vaccin tegen corona is.”

„In het najaar hebben we nog een crisisoefening gedaan voor een grote griepgolf. Dan oefen je wat je moet doen met flink wat besmettingen. Dat ging relatief goed en sluit goed aan bij onze voorbereiding.”

Infectiepreventie: "Voorkomen dat medewerkers en patiënten ziek worden"

„Er is één punt van groot belang. Dat onze medewerkers niet ziek worden. Dat valt tot op heden gelukkig mee.”

„Personeel loopt met flinke beschermingsmiddelen rond. Ze moeten een mondkapje en een speciale bril op en een soort papieren jas met een schort dragen. Dat is niet gemakkelijk om daarin te moeten werken.”

„Aan de andere kant wil je ook niet dat patiënten besmet raken. Daarom is er een infectiepreventieprotocol ingegaan. Dat houdt onder meer in dat de polikliniek alleen nog open is voor noodzakelijke behandelingen, en dat de meeste planbare zorg wordt uitgesteld. De voorschriften van het RIVM zijn er ook in opgenomen en er is veel aandacht voor de handhygiëne. Er wordt hier gewerkt met mensen die een infectie hebben. Dan moet je er alles aan doen om ook een bacteriële infectie te voorkomen.”

„Zo goed en kwaad als het kan proberen we de andere zorg te verlenen. Vooral de oncologische zorg proberen we door te laten gaan. De patiënten die al in het ziekenhuis lagen ervaren geen enkel effect. Zij blijven gewoon behandeld worden.”

Personeel: "Geen eenvoudig werk, maar we kunnen nu laten zien wat we kunnen"

„Bij de spoedeisende hulp, cohortafdelingen en de intensive care is het nu extra druk en is de bezetting uitgebreid. Maar op andere afdelingen is het nu veel rustiger. De verpleegkundigen op die afdelingen springen nu bij op de drukke afdelingen.”

„Een grote plus is dat we spontaan aanmeldingen krijgen van gekwalificeerd personeel, dat inmiddels elders een andere functie heeft. Zij willen graag een handje helpen en daar zijn we hartstikke blij mee. We gaan ervan uit dat we daar gebruik van moeten gaan maken, zeker nu de zorgvraag stevig toeneemt.”

„Een verpleegkundige op de cohortafdeling zei; ‘Het is geen gemakkelijk werk, maar ik ben voor dit werk opgeleid en kan hiermee laten zien wat ik kan.’ Dat geeft de professionaliteit aan van de medewerkers.”