Zo overleg je over de toekomst, zo sluiten drie bibliotheken ineens. De weerstand tegen de sluiting is groot: 'We zijn not amused!'

De bibliotheken in Giethoorn, Sint Jansklooster en Steenwijkerwold dreigen te sluiten. Maar gaan ze écht dicht? Bibliotheek-directeur Hans Hilbers ziet het naar buiten brengen van het nieuws, afgelopen donderdag, vooral als een soort wake-up call. De weerstand is nu al immens. Ligt de toekomst van de bibliotheken in de handen van de politiek?

De bibliotheek in Sint Jansklooster.

De bibliotheek in Sint Jansklooster. Foto: NDC mediagroep

Al weken gonst het van de geruchten rondom de bibliotheken. Dreigen ze te verdwijnen? Zijn ze te redden? Worden ze zomaar aan hun lot overgelaten? In Giethoorn, Steenwijkerwold en Sint Jansklooster ontstaan zorgen. Want een dorp of kleine kern zonder bibliotheek? Ondenkbaar. Onmogelijk.

‘t Gieters Belang, Plaatselijk Belang in Sint Jansklooster-Heetveld en Dorpsbelang Steenwijkerwold zijn niet blij met het bericht van vorige week. Tuurlijk snappen ze dat er iets moet gebeuren en de weerstand groeiende is, maar de berichtgeving komt voor hen nogal onverwacht, zeker na de gesprekken eerder die week. „We zijn not amused” , zegt Evert van Dijk, voorzitter van ‘t Gieters Belang

Noaberschap

„Waar praten we eigenlijk over? 50.000 euro per jaar voor drie locaties”, baalt Van Dijk. „Ik heb mijn zorgen uitgesproken. Als ze mij hebben benaderd om de deur op slot te doen, sluit ik niet meer aan. Dat kunnen ze zelf wel. Maar als ze mij benaderen om het nieuw leven in te blazen, een poging te doen om de bibliotheek open te houden, dan sta ik daar heel positief in.”

Volgens Van Dijk is er in Giethoorn geen draagvlak om de bibliotheek te sluiten. „We zijn niet blij. Donderdagavond stelde ik namelijk de vraag of het zwaard van Damocles al is gevallen, of niet? Zit er nog muziek in, of is het klaar? ‘Nee’, hoorde ik. ‘We kunnen nog een poging doen om de bibliotheken open te houden en nieuwe dingen te bedenken’. En nog geen dag later lees ik in de Steenwijker Courant dat de bibliotheken dicht gaan. Hoe kan dit nu? Ik was echt niet blij.”

„Het is natuurlijk zot”, baalt Van Dijk. „Een bibliotheek is niet alleen boekjes ophalen, het is ook noaberschap . Een plek waar mensen naartoe gaan. De bieb heeft een sociale functie. Ik kijk ook naar de politiek: kom op, dit kan niet gebeuren! In 2021 moet je niet gaan zitten afwachten op geld vanuit de overheid, gemeente, provincie. Je moet innovatief zijn, samenwerken met andere lokale partijen. Zoek bijvoorbeeld een andere locatie in de kern, waar al vrijwilligers zitten. Combineer zaken. Die opdracht ligt niet bij de gemeente, maar wel bij de bibliotheek. De gemeente schuift echt niet zomaar een paar ton. Laat er eerst maar eens een goed plan komen.”

‘t Gieters Belang buigt zich nu over de vraag: hoe nu verder? „Als blijkt dat we het oppakken, dan doen we dat straf. Maar dan moeten we allemaal wel eenduidig zijn, want anders snijdt het geen hout.”

Derde keer in actie

In Steenwijkerwold is vaker met het bijltje gehakt. Twee keer eerder dreigde de bibliotheek, gevestigd in MFC Hoogthij, te verdwijnen. „Toen hebben we met succes deze beslissing kunnen tegenhouden, ook nu wanneer de bibliotheek deze derde poging gaat ondernemen om in Steenwijkerwold te deuren te gaan sluiten, zullen we alles uit de kast halen om dit tegen te gaan”, zegt Hans Apperloo.

„We moeten alle mogelijkheden bekijken om de bibliotheek open te houden”, vervolgt de voorzitter. „Wij zullen ook de politiek vragen om er alles aan te doen om de locaties open te houden. Een bibliotheek zorgt ook voor leefbaarheid in een dorp. Er zijn ook veel ouderen die gebruik maken van de bibliotheek, ouderen zijn vaak minder mobiel, waar moeten ze dan heen om boeken te lenen? Dus laat de bibliotheek open.”

Oh, oh, oh

De eensgezindheid onder de dorpsverenigingen is groot. Jenny Boersma uit Sint Jansklooster: „We willen de functie van de bibliotheek behouden in het dorp. Ik snap zijn punt wel, we trappen er misschien wel een beetje in: „ Oh, oh, oh, de bieb gaat dicht ”, zegt ze.

„Maar ik heb Hilbers verweten: wat doe je zelf? We hebben de indruk dat de bibliotheek makkelijk achterover leunt en anderen aan het werk gaan. Als je het hebt over zo’n enorme begroting, en het gaat nu over 50.000 euro voor deze drie kernen samen, waar hebben we het over? Hij heeft succes gehad, want we trekken aan de bel en er komt veel reuring. Aan de andere kant hoop ik dat hij naar aanleiding van ons gesprek iets gaat ondernemen. Maar daar ben ik nog niet zo zeker van.”

Blij met weerstand

Door het naar buiten brengen van het nieuws wil bibliotheek-directeur Hilbers donderdagavond de boel vooral wakker schudden. Dat doel bereikt hij een dag later al, tot zijn tevredenheid. De manier waarop (‘het zijn woorden’) is wellicht wat cru. Met de weerstand is hij blij. „Want stel je voor dat we dit melden en er geen enkele reactie komt”, zegt hij. „We zijn al lang aan het praten, dit is niet van gisteren. Het heeft een aanloop. In 2010, met een vorig college, is al een plan gemaakt om zo lang mogelijk zo dicht mogelijk bij de burger te blijven.”

Volgens de directeur komt er veel op de bibliotheek af. „Niet alleen de gemeentelijke opgave, maar ook de Rijksopgave. We bedenken dit niet zomaar. Dit is een wake-up call. Let op! Willen ze dit niet? Dat is een goed geluid.” Er is al honderdduizend euro gekort. „En als er een politiek besluit ergens is genomen om in 2023/24 nog eens 160.000 euro bij ons weg te halen, is het dan raar als wij zeggen dat er iets niet goed gaat?”, aldus Hilbers. In mei wil hij naar buiten treden richting gemeente met de nieuwe plannen.

Vanuit de politiek is inmiddels gereageerd. In een eerder stadium lieten BGL, D66 en CU de kwestie niet onberoerd. Bij monde van fractievoorzitter Ronnie Lassche heeft CPB nu vragen gesteld aan het college.

Samenwerking met het ministerie, de provincie, de plaatselijke belangen, is zijn devies. „Nog minder geld helpt ons juist helemaal niet, we hebben een structurele investering nodig. Slaan we de handen ineen, dan zoeken we juist naar meer middelen.” Hij is positief gestemd. „Als alle partijen zeggen dat ze ons willen benutten… Samen komen we hier sterker uit. Als de gemeente ons belangrijk vindt, dan moet ze ook lef tonen: boter bij de vis, geen woorden maar daden. Dan heb je ons. Liever heb ik nog veel méér, maar niet zonder de middelen. Ik denk dat we aan de vooravond zitten van dat het gaat lukken.”